بدنبال انتشارترجمه‌ ترکی نامه‌ سرگشاده‌ “همبستگی برای آزادی و برابری درایران ” با رسم‌الخط لاتین وآرم و لوگوی این ائتلاف، باردیگر کاربرد رسم‌الخط لاتین ترکی  سبب بروز اختلافاتی  درمیان دوستان  “بیرلیک” با اکثریت جریانات تشكێل دهنده‌ همبستگی گردید.  درنوشته‌ کوتاهی که‌ ملاحظه‌ میفرمائید  من تلاش میکنم از ورود به‌ بحث مزایا ویا معایب هرکدام از رسم الخط ها مساله‌ را باتوجه‌ به‌حقوق ملتها ،ازدیدگاه  سیاسی ومقدورات عملی خلاصه‌واربررسی نما یم. به‌ نظر من:

١.ملتها همانگونه‌ که‌ حق دارند سرنوشت خود را تعیین  کنند، حق دارند زبان و رسم‌الخط خود را نیز تعیین نمایند و این حق را نمیتوان ازهیچ  ملتی سلب نمود.

٢.همبستگی برای آزادی و برابری در ایران مدافع حقوق ملتهای ایران واز جمله‌ حق تحصیل به‌ زبان مادریست. ازنظرما بطریق اولی حق مسلم ملتهاست که‌ به‌زبان و رسم‌الخط ‌مطلوب خود بنویسند. اما باید توجه‌ نمود که‌ همبستگی مدافع  مبارزه‌ی ملتها برای رسیدن به‌ حقوقشان میناشد نه‌ مقسم آن. نه‌ ما قیم ملتهای ایران هستیم نه‌ کسی به‌ ما  ونه‌ به‌ دیگران نمایندگی داده‌ است. این وظیفه‌ ملتها و تنها در توان ملتهاست که‌ با مبارزه‌ خودشان حقوق سلب شده‌شان را به‌کرسی بنشانند  و حکومتهای آتی را مجبور به‌ فراهم نمودن امکانات مادی و معنوی لازم برخورداری از حقوقشان نمایند.

٣.البته‌ نهادها وگروههای ادبی وحتی افراد مختلف نیز حق دارند به‌  زبان یا رسم‌الخط دلخواهشان بنویسند. ما نه‌ میتوانیم و نه‌ حق داریم دراین مورد تعیین تکلیف کنیم، همانطور که‌ به‌ هیچ نهاد وهیچ کسی هم نبایداجازه بدهیم که‌ برای ما تعیین تکلیف نماید. بنابر این حق مسلم “بیرلیک” است که‌ درنشریات خود یک یا همه‌ی رسم‌الخطهای موجود وحتی ابداعی خود را بکارببرد اما رسانه‌ی “همبستگی” ن سایت مشترک ده‌ جریان موئتلف در ‌همبستگی برای آزادی وبرابری در ایران است و بنا به‌ توافقات مشترک موجود اداره‌ میشود نه‌ آرزوهای تک تک این جریانات.

٤.عنوان شده‌ است که‌ تغییر رسم‌الخط ربطی به‌ سیاست  ندارد. این برداشت بغایت نادرستی از مساله‌ است.  بگذریم از اینکه‌ تغییر رسم‌الخط درتمامی کشورها بنا به‌ یک سیاست معین دولتی صورت پذیرفته‌ است ، کافییست این واقعیت را بپذیریم  که‌ سایت همبستگی  سایت یک نهاد متشکل ازاحزاب و جریانهای برانداز جمهوری اسلامی میباشد که‌ برای استقراریک نظام مبتنی بر جمهوریت ، دموکراسی، جدایی دین و دولت وفدرالیسم تلاش میکند. یعنی ما تنها به‌ تغییر ساده‌ حاکمیت رضایت نمیدهیم بلکه‌ میخواهیم یک نظام نوین برقرار کنیم که‌ اتفاقا توده‌های مردم با آن آشنائی چندانی ندارند.نظامی که‌ اتکاءبه‌ مبارزات مدنی و جنبشهای توده‌ای بنا نهاده‌ میشود.ما بیش از همه‌ به‌ ارتباط تنگاتنگ وبا مردمان ایران و مبارزاتشان و روشنگری اهدافمان نیازمندیم برای ما کشنده‌ خواهد بود اگر بخاطر تمکین به‌ یک آرزوی اراده‌گرایانه‌ ونابهنگام معدودی روشنفکر،هرچقدرهم نیتشان خیر باشد، خود را ازپشتیبانی بخش قابل‌توجهی ازمردمان ایران محروم نموده‌ و حتی باسوادان این بخش نیز از درک اهداف ما عاجز باشند. بعلاوه‌ این مساله‌ به‌دلایل گوناگون در میان ترک زبانان ایران مناقشه‌ و اختلاف است. بلحاظ سیاسی نه‌ تنها لازم نیست بلکه‌ به‌ دلایل متعدد همبستگی باید ازدرگیرشدن درچنین دردسری  پرهیزنماید.

٥. اساسا طرح جنین مساله‌ای بسیار زودرس و نابجاست.  هنوزجمهوری اسلامی برسر کاراست، ازمجلس موسسان وقانون اساسی وجمهوریهای فدرال ودمکراتیک خبری نیست، نه‌ فرهنگستانی  درکاراست ونه‌ متخصصانی که‌ درصورت تمایل اکثریت ملت ترک در ایران بتوانند تغییر رسم‌الخط را جامه‌ عمل بپوشانند. برنامه‌ای برای اجرای  تحصیل به‌ زبان مادری وجود ندارد، بودجه‌ای اختصاص داده‌ نشده‌ است، سیستم آموزشی ومعلمهای تربیت شده‌ برای تدریس زبان مادری درکار نیست. برای حفظآثار فرهنگی، ادبی،علمی ،تاریخی و …ی ملت ترک درایران وبازنویسی با رسم‌الخط جدید اقدامی صورت نگرفته‌ است چگونه‌  میتوان از تغییر رسم‌الخط صحبت کرد؟ دوستی میگفت چند خانواده‌ میخواستند  مشترکا به‌تعداد خانواده‌هایشان آپارتمان بسازند ویکی از آنان که‌ هیجان زده‌ شده‌ بود با اصرار میخواست باخچه‌ی خانه‌ی ساخته‌نشده‌ آینده‌اش را آبیاری کند.

٦. ممکن است زمانی تغییر رسم‌الخط به‌ امری مبرم درجوامع ما تبدیڵ شود . مردم بخواهند و دولتها و نمایندگان منتخب مردم به‌ کمک متخصصان امور و تخصیص بودجه‌ و امکانات را میسر سازند اما امروز مسلما اکثریت قریب به‌ اتفاق مردمان ایران با این تغییر مخالفت خواهند کرد.   برخورد به‌ این مساله‌ میتواند گوناگون و متفاوت باشد اما انتخاب همبستگی برای آزادی و برابری  نباید مردم را به‌ تفرقه‌ و دودستگی بکشاند. اکنون زمان همبستگی و اتحاد و همکاری برای سرنگونی جمهوری اسلامیست  نه‌ دعوا برسر رسم‌الخط.  نباید سوادآموزی  مجدد باسوادان جای مبارزه‌ علیه‌ جمهوری اسلامی را بگیرد.

محمد مصری